توانمندی بانوان در شغنان

نزدیک ترین شهر عمده به شغنان، مرکز ولسوالی به همین نام است که با موتر حدود هفت ساعت راه فاصله دارد. این شهر مرزی ولایت بدخشان در منطقه ای کوهستانی در شمال شرق افغانستان موقعیت دارد. تاجکستان در آنسوی دریای آمو قرار دارد.

میزان بیسوادی در شغنان پائین تر از ده درصد می باشد، در حالی که در بقیه مناطق کشور در حدود ۶۰ درصد مردم نه خواندن و نه نوشتن را می دانند. شمار زیادی از اهالی شغنان تعلیمات ثانوی خویش را به پایان رسانده و حتی از دانشگاه نیز فارغ شده اند. ولی اکثر آنها بیکارند. این حالت برای موسپیدان قریه قابل قبول نبود و به همین دلیل آنها در حمل سال 1394 به کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی افغانستان مراجعه نمودند.

این کمیسیون با حمایت حکومت آلمان یک برنامۀ ۹ماهۀ کارآموزی را در اداره های دولتی برای زنان جوان راه اندازی نمود. دلیلش هم این بود که از جملۀ ۱۵۰۰ کارمند دولتی فقط ۲۰ درصد آنان را زنان تشکیل می دادند. حکومت محلی در شغنان می خواهد که این رقم را افزایش دهد و زنان دارای تحصیلات عالی را قادر سازد تا از طریق کارآموزی وارد خدمت دولتی شوند.

سهیلا که ۲۳ سال دارد، به دورۀ اول برنامۀ کارآموزی راه یافت. وی پس از فراغت از تحصیل نتوانست به عنوان معلم شغلی را بدست آورد و اکنون از این فرصت استفاده نموده است تا از طریق تغییر شکلی مسلک شامل نیروی کار شود. سهیلا با تبسم به خاطر می آورد: «فرصت کارآموزی برای ۱۵ نفر در نظرگرفته شده بود، در حالی که ۴۵۰ بانو ثبت نام کرده بودند. من از این که در این امتحان موفق شدم، خیلی خرسندم.» پس از آن، درس ها به شکل فشرده آغاز شدند. صبحگاهان مملو از مطالعه کتاب هایی درباره اداره، کنترول مالی، قانون اداری، تدارکات، منابع بشری و مدیریت پروژه بودند. بعد از ظهرها به پیاده ساختن نظریه ها در عمل اختصاص یافته بودند. «من هر ماه به یک ادارۀ دیگر می رفتم و این به من امکان داد تا درباره اداره های مختلف عمیقا آگاهی کسب نمایم. من وقت خویش را در یک مکتب دختران، یک مرکز صحی برای زنان، شفاخانۀ ولسوالی، ادارۀ مکتب و یک مرکز معتادان مواد مخدر سپری کردم و در هر اداره تجربه و دانش جدیدی بدست آوردم.»

وی پس از پایان دورۀ آموزشی، در یک مکتب هم به حیث مدیر و هم به عنوان معلم ایفای وظیفه می کند. در اینجا او می تواند تجارب آموزشی و عملی خویش را که در زمان کارآموزی فراگرفته است، به طور موثر به کارگیرد. وی می گوید: «من در اینجا به عنوان معلم جایگزین مشغول کار هستم و در امور اداری نیز کمک می کنم. در جریان کارآموزی من آموختم که چگونه درخواست ها را طرح ریزی کنم و مکتوب های رسمی را آماده نمایم. من می توانم از این مهارت ها در اینجا استفاده کنم.»

ثریای ۲۹ ساله تجربه ای مشابه سهیلا داشت. وی که دو کودک دارد، از رشتۀ معلمی فارغ التحصیل شده و شش سال بیکار بوده است. او از برنامۀ کارآموزی خیلی تمجید می کند: «این برنامه به من کمک کرد تا موقف خود را در جریان کار روزمره پیدا کنم. من آموختم که چگونه وظیفه ها و پروژه ها را سازماندهی کنم و توانستم تا دانش فراموش شدۀ خویش را که در زمان تحصیل فراگرفته بودم، دوباره بدست آورم.» این مادر جوان اکنون به حیث معلم در مکتب ویار ایفای وظیفه می کند که با خانه اش در شغنان یک ساعت با موتر فاصله دارد. وی شغل خویش را خیلی باارزش می داند: «در ولسوالی ما فقط چند معلم خانم وجود دارند. اما برای کودکان خیلی مهم است که هم از معلمان مرد و هم از معلمان زن بیاموزند. به این جهت من امیدوارم که برنامۀ کارآموزی در آینده نیز ادامه یابد و شمار بیشتری از زنانی که این دوره را تکمیل می نمایند، به عنوان معلم استخدام شوند.»

این دو بانو بیان داشتند که با توجه به تجربه خودشان، با خانم هایی که در آینده به عنوان کارآموز به مکتب شان می آیند، صمیمانه همکاری خواهند کرد. ثریا تایید می کند: «ما می خواهیم تجارب مثبت خویش را با سایر زنانی که در جستجوی کارند، شریک بسازیم و برای آنها نیز فرصت های کار را بگشاییم.»

انتشار: جنوری 2018
برنامه: حمایت از حکومتداری خوب (RCD)
هدایت دهنده: وزارت همکاری اقتصادی و توسعه آلمان  (BMZ)
ادارۀ همکار: ریاست مستقل ارگان های محل، وزارت مالیه، وزارت احیا و انکشاف دهات، وزارت اطلاعات و فرهنگ، وزارت امور زنان
سازمان تطبیق کننده: Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH
ولایات: بدخشان، بغلان، بلخ، کندز، سمنگان، تخار
هدف برنامه: توانمندسازی ارگان های دولتی در زمینۀ ارایه خدمات در سطح محلی و پاسخدهی مناسب به درخواست های شهروندان
مدت کلی: جولای ۲۰۱۴ – مارچ 2018

 

من آموختم که چگونه وظیفه ها و پروژه ها را سازماندهی کنم و توانستم تا دانش فراموش شدۀ خویش را که در زمان تحصیل فراگرفته بودم، دوباره بدست آورم
More stories in this sector