د جنسیت موضو عګانی – د ښو ونی ا و روزنی منسو بین په ښوونی او روزنی کی د جنسیت پر بهیربحث ګوی

د کا بل په د و ه ورځنې و ر کشاپ کی چی د افغانستان سره د آلمان همکاری او سویس پراختیایي اداري لخوا جوړه شوی وه،۴۵ کا ر پو ها نو د ښوونی ا و روزنی په سیستم کی د پا لیسۍ له پلوه د جنسیت برا بری پر موضو ع بحث تر سره کړ.
16.05.1393
د ښوونکو روزنی ریا ست لپا ره ، د جنسیت بهیر پر ما ډلونو د ښوونی او روزنی وزارت نا رینه او ښځینه تخنیکی کا ر پو ها نو بحث و کړ.

Mr. Bismillah Abedi, Provincial Monitoring and Evaluation Officer in the TED, commented that he has “attended a lot of gender workshops before,” but what he likes particularly about this one is that “terminology is adapted to the Afghan context, to the social values..."

د۲۰۱۴ زیږد یز کال د  اګست له ۵ می  تر ۶ می د ښوونی – روزنی و زا رت ۴۵ منسو بین د یو ورکشا پ په تر څ کی  سره کښېناستل چې په  په ښو ونی – روزنی کی په عملی تو ګه د جنسیت برا برا ی عملی  تګلا رو په تر سره کولو  بحث تر سره کړې. د ورکشاپ په پرانیستونکې وینا کی ښاغلی ا کبر حمید ی د ښوونکو د روزنی ریا ست  مر ستیال د جنسیت ا ړ خ پر غوراوی ( اهمیت ) د ښوونی او روزنی د  پلا ن جو ړولو کړن لا ری ( پالیسی ) له هما غه  پیل څخه   ټینګار  وکړ، هغه زیاته کړه : د ا یو فرصت دی چی د دی حساسه مو ضوع په باره کی خبری وکړو .

د و رکشا پ په لو مړې ورځ ۲۵ تخنیکی  غړی سره یو ځای شول چی د یو نا رینه په څیر د جنسیت پر مفهو م بحث و کړی .د وی څر ګند ه کړه  چی نا رینه جنس د ښوونی – روزنی د  پلان جو ړولو په برخه کی  د ښوونی – روزنی پا یلی په ټو ل هیو اد کی څنګه  تر ا غیز لاند ی را وستلی شی . ښا غلی بسم الله عا بدی ، د ښونکو د روزنی ریا ست د څارنی  او ارزونی مسوول د تبصری په تر څ کی وویل : ما مخکی تر دی   د جنسیت ا ړوند په ډ یرو و رکشا پونو کی ګډ ون کړی خو څه چی هغه د دی و رکشا پ په ا ړه خو ښو ی هغه د ا دی چی اصطلاح ګانی د افغا نی روحیی د ټولنیزو ارزښتونو  سره سمی چمتو  شو ی ا و د ا سلامی ا صولو پر بنسټ تشریح شوی دی .

پرهغه  تنګ نظریو چی د  ا نګریزی کلمی   (جندر) په اړه  په ا فغانی ټولنه کی لید ل کیږی ، په زړه پوری بحث تر سر ه شو.  برخه والو د د ری کلمی " همیاری ا جتما عی"  چی معنا یی ټولنیزګډ ه مرسته ده،  د د ری منا سبه کلمه و نوموله  چی مفهوم  را نغا ړی  او کله چی د جنسیت پر مفا هیمو د لو مړی ځل لپا ره بحث تر سره کیږی د منفی کړو وړو څخه په   ډ ډه کو لو  کی مر سته  کو ی.

د و رکشا پ پر د و همه و رځ  نا رینه برخه  والو د ښو ونکو روزنی  ریا ست له ۲۰ ښځینه مسلکی غړ یو سر ه یو ځای  د جنسیت پر معنا  ا و د  جنسیت پر اصلی بهیر، چی عملی بڼه و لری او په و رځنی ژوند کی پلی کید ا ی شی ، بحث و کړ.  د  ځا نګړو شا خصونو جو ړول چی د ملی پا لیسۍ په کچه د کا ر پر مهال د جنسیت برا بری څنګه ا ند ازه کړی ، د بحث مو ضو ع وه .

د ښوونکو روزنی ریا ست په ۲۰۱۲ زیږد یزکا ل  کی د جنسیت یو ټیم  جو ړ کړی چی د ښوونکو روزنی په تر څ کی د جنسیت  مسلو ته د جنسیت پرا ځه  لا ر و  ( ستر ا تيژی )  پر بنسټ ، چی د ښوونکو د روزنی بیلا بیلی خو او ی را نغا ړی ، پا ملرنه و کړی.  په را تلو نکی ا ونۍ کی به د ښوونکو ریا ست  ا د ا ری چا روا کو ته د جنسیت یوه د وه ور ځنۍ روزنه و ر کړل شی .

و رکشا پ د ا فغا نستا ن لپاره د بنسټیزی ز د ه کړی پرو ګرا م (BEPA)  په مر سته  جو ړ شوی و چی د سویس ګډ ی مر ستی (SDC) ، د الما ن د ما لی ګډ ی مر ستی ا و پراخیتا  و زا رت  (BMZ) او د  ا فغانستان د پوهنی وزارت لپاره  د
Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH له خو ا پلی شو.  د دی پرو ګرا م مو خه د ا ده چی د ښوو نکو روزنی  او په ښوونی –روزنی کی د جنسیت برابرۍ لپا ره ښه بنسټ جو ړ کړی .